Najstarszy stos kremacyjny Afryki. Unikatowy zabytek łowców-zbieraczy z epoki kamienia
7 stycznia 2026, 10:43Przed około 9500 laty u stóp góry Hora w północnym Malawi społeczność łowców-zbieraczy skremowała zmarłą kobietę. To najstarsza kremacja w Afryce, najstarszy na świecie stos kremacyjny zawierający szczątki dorosłej osoby oraz jedna z niewielu takich struktur wiązanych ze społecznościami łowiecko-zbierackimi. O ile bowiem znaleziono znacznie starsze szczątki skremowanych ludzi, pochodzące nawet sprzed 40 000 lat, to pierwsze stosy kremacyjne – struktury zbudowane specjalnie na potrzeby pochówku ciałopalnego – pojawiają się w zapisie archeologicznym dopiero 30 000 lat później.
Mężczyzna nielegalnie zgromadził ponad 27 000 zabytków. Miał nawet dodekahedron
22 grudnia 2020, 11:24Francuska policja zatrzymała „kolekcjonera”, który zgromadził ponad... 27 400 artefaktów wytworzonych od epoki brązu po czasy renesans. Konfiskata niezwykłego zbioru to efekt rocznej pracy francuskich służb celnych, belgijskich władz i francuskiego Ministerstwa Kultury.
Z wystawy w Pompejach ukradziono ćwiek z brązu z VI w. p.n.e.
19 maja 2017, 05:16Z wystawy na terenie Pompejów skradziono zdobiony ćwiek z brązu z VI w. p.n.e. - jeden z czterech zdobiących replikę drzwi.
Nietoperze i archeologia. Przyrodnicy z Poznania pracują w Starej Dongoli w Sudanie
31 stycznia 2023, 13:18Niektóre zabytkowe budowle na stanowisku archeologicznym w Starej Dongoli (Sudan) są zasiedlone przez nietoperze. By zbadać interakcje między zwierzętami, zabytkami i pojawiającymi się tu ludźmi, naukowcy z Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu (UPP) dołączyli w styczniu br. do ekspedycji
Kometa zniszczyła jedno z pierwszych ludzkich osiedli?
10 marca 2020, 11:48W latach 70. syryjski odcinek Eufratu został przegrodzony zaporą Taqba. Okolice zalały wody sztucznego jeziora Assad, a pod wodą znalazło się wyjątkowe stanowisko archeologiczne. Abu Hureyra to jedna z najwcześniejszych osad ludzkich. Niemal 12 800 lat temu osiedlili się tam nomadzi i zaczęli uprawiać rośliny. Teraz dowiadujemy się, że osada została zniszczona przez... kosmiczną katastrofę.
Cieszyn: archeolodzy przypuszczają, że podczas wykopalisk w Rynku odkryto relikty średniowiecznego ratusza
21 lipca 2022, 12:55Od końca czerwca trwają badania archeologiczne cieszyńskiego Rynku. W ostatnim tygodniu odsłonięto najstarszy poziom użytkowy - średniowieczny bruk. Podczas oczyszczania bruku przy fontannie z figurą św. Floriana odkryto kamienne fundamenty biegnące wzdłuż osi zachód-wschód i północ-południe. Z pewną dozą ostrożności specjaliści z Muzeum Śląska Cieszyńskiego stwierdzają, że mogą to być relikty średniowiecznego ratusza, być może z pomieszczeniami dla rzemieślników.
A jednak migracja? Dane genetyczne wskazują, że Słowianie przybyli na ziemie polskie w VI w.
4 września 2025, 10:07Od VI wieku w źródłach pisanych zaczynają pojawiać się informacje o Słowianach zasiedlających ziemie od Łaby po Wołgę i od Bałtyku po Bałkany. Badania archeologiczne pokazują, że w tym czasie doszło do zmiany kultury materialnej. Proces ten jest słabo udokumentowany i zbadany, zarówno z powodu niejednoznaczności źródeł, braku zapisków pozostawionych przez samych Słowian, kwestii ideologicznych, jak i z powodu niewielkiej ilości materiału archeologicznego. Dlatego wśród specjalistów trwają spory, czy była to masowa migracja, podbój dokonany przez wojowników czy stopniowa slawizacja wcześniej istniejącej populacji.
Małpie narzędzia sprzed setek lat
12 lipca 2016, 12:54Nowe dowody archeologiczne sugerują, że brazylijskie kapucynki używają kamiennych narzędzi do rozłupywania orzechów nerkowca od co najmniej 700 lat. Wg naukowców z Uniwersytetów w Oksfordzie i São Paulo, to najstarsze archeologiczne przykłady wykorzystania narzędzi przez małpy poza Afryką.
Na dziedzińcu Pałacu Branickich odkryto fragment podłogi obiektu z XV-XVI w. Prawdopodobnie pochodzi z czasów 1. właścicieli dóbr białostockich
20 września 2022, 10:51Podczas prac na dziedzińcu paradnym Pałacu Branickich w Białymstoku odkryto fragment podłogi dużego obiektu z XV-XVI w. Prawdopodobnie pochodzi z czasów pierwszych właścicieli dóbr białostockich. Nie odsłonięto całej podłogi, ale badania sondażowe tego nie zakładają.
Głowa z jaskini. Niezwykłe zabytki zdradzają tajemnice religijności Ilirów
26 maja 2026, 09:42Na Półwyspie Pelješac archeolodzy dokonali odkrycia, które rzuca nowe światło na religijność Ilirów i ich fascynację grecką cywilizacją. W trakcie wykopalisk prowadzonych przez Muzeum Archeologiczne Muzeów Dubrownickich w jaskini Crno Jezero (Czarne Jezioro) odnaleziono terakotową pustą w środku głowę przedstawiającą grecką maskę teatralną. Ten wyjątkowy, niemal nienaruszony zabytek – z otworem na szczycie – datowany jest na IV lub III wiek p.n.e. i prawdopodobnie był niegdyś wieszany na ścianie jaskini podczas obrzędów.
